تازه ها :

عضویت در خبرنامه
چاپ دانلود ارسال
رحمانی مدیرسابق جهاد کشاورزی فسا

سهم آب شهرستان فسا از سد سلمان فارسی

۹ مرداد ۱۳۹۶ - ۱۶:۴۹:۰۶ کد مطلب: 10844

سهم آب شهرستان فسا از سد سلمان فارسی چقدر است؟

 

سد مخزنی سلمان فارسی قیروکارزین با حجم مخزن یک‌ میلیارد و ۴۰۰ میلیون مترمکعبی از جمله پنج سد بزرگ استان فارس است که روی رودخانه قره‌آغاج در تنگه کارزین و در نزدیکی شهر قیر ساخته شده است.دریاچه این سد با وسعت ۴۸۵۰ هکتار,فاصله تا شهرستان فسا 175 کیلومتر,این سد ازسیلابهای ناشی ازبارندگیهای حوزه آبریز فسا وجهرم هم تغذیه می شود.
هدف از ایجاد این سد کنترل و جلوگیری ورود سیلاب به خلیج فارس,جلو گیری و تخریب روستاها واراضی وتأمین آب آشامیدنی شهرهای پایین‌دست وهمچنین آب کشاورزی دشت‌های قیر، کارزین، علی‌آباد، افزرولاغر، تولید انرژی برقابی، احیای اراضی شورکه کاری بزرگ وستودنی درحد خود میباشد.
اما ازمهمترین مشکلات احداث سد درمناطق گرم و خشک تبخیر زیاد آب است.میانگین تبخیر سالانه در ایران بیش از2000 میلیمتر(ده برابر متوسط بارندگی) معادل 2 متردرمترمربع می باشد. به بیان دیگرازهرمترمربع آب گیرهای سطحی کشورسالانه دوهزارلیترمعادل دومترمکعب آب بخارمی شود.
حال اگرفرض کنیم در سال زراعی جاری 50 در صد سد سلمان با سطح متوسط  24.250.000 مترمربع با حجم 650 میلیون متر مکعب آبگیری شده باشد. درطول سال از هر متر مربع 2000 لیتر تبخیر یعنی معادل 48.500.000.000 لیتر تبخیر یا به عبارتی معادل 48.500.000 متر مکعب آب از سطح دریاچه سد تبخیر می شود.
اگر جمعیت فسا 220.000 نفر و حداقل نیاز آبی هر نفر در شبانه روز 20 لیتر باشد .تقریبا معادل 7 متر مکعب درسال برای هرنفر,حداقل نیازآبی دریک سال برای جمعیت فسا معادل 1.540.000 مترمکعب می باشد.
وسعت حوزه آبریزشهرستان فسا 4.302 کیلومترمربع می باشد اگردرپایین ترین میزان 200 میلیمتربارندگی درسال باشد کل نزولات جوی معادل 860.400.000 متر مکعب می باشد اگر حداقل 30درصد این مقدار روان آب باشد معادل 258.120.000 متر مکعب روان آب داریم اگرحداقل 10در صد این روان آب به سد وارد شده باشد معادل 25.812.000متر مکعب آب از حوزه آبریز فسا وارد سد سلمان فارسی شده است. اگراین محاسبه فرضی را براساس میزان بارندگی 570 میلیمتری سال زراعی جاری منظور کنیم میزان روان آب ناشی ازنزولات نزدیک به چند برابرخواهد رسید.که درسالهای پرباران علاوه برازدست دادن منابع آبهای ناشی از بارندگی, شاهد خسارات جبران ناپذیری ناشی ازسیل برعرصه های کشاورزی و تاسیسات زیربنایی و ورود میلیونها تن بهترین خاکهای زراعی درپشت سد میباشیم که باعث رسوب درپشت سد وازعمرمفید سد کاسته خواهد شد.
حال مقایسه کنید :
درهرسال کم ترین مقدار 25.812.000 مترمکعب روان آب ناشی ازبارندگی ازحوزه فسا به سد سلمان فارسی واردکه معادل 16 برابرنیازآب شرب جمعیت فسا
ومیزان تبخیرسالانه ازسطح دریاچه سد48.500.000 مترمکعب معادل 31 برابرنیازآب شرب فسا می باشد.
نوسانات خشک سالی وبحران آب شرب و کشاورزی و مشکلات ناشی از خشکسالی دراین شهرستان تا کنون هیچ سهمی ازآب ذخیره شده سد سلمان فارسی برای شهرستان فسا درنظرگرفته نشده است. در واقع سهم آب فسا از سطح دریاچه سد تبخیر می شود.
اگر قرارباشد درآینده سهمی از آب ذخیره شده برای نیازآب شرب بخشی ازشهرستان فسا در نظر گرفته شود با توجه به شیب منفی و بعد مسافت نیاز به اعتبارات کلان برای انتقال آب می باشد و به لحاظ هزینه های انتقال و پمپاژوهزینه نگهداری دردراز مدت مقرون به صرفه نمی باشد.
با توجه به اینکه شهرستان فسا قطب کشاورزی استان فارس وسابقه دیرینه درتولید انواع محصولات کشاورزی ودامداری هم به لحاظ کمی وهم به لحاظ کیفی داشته وبه عنوان شهرگندم ایران معروف بوده واقتصاد بیش از85 درصد جمعیت شهرستان وابسطه به بخش کشاورزی می باشد.علی الرغم سرمایه گذاری کشاورزان در اجرای طرحهای نوین وافزایش راندمان آبیاری طی دودهه اخیر شاهد خشکیده شدن دشتهای نوبندگان وشورولم یزرع شدن دشتهای شیبکوه وکاهش شدید سفره های آبهای زیرزمینی بخش ششده و قره بلاغ  و بخش مرکزی  و بیکاری ومهاجرت کشاورزان به شهرها می باشیم. تا جایی که برای تامین آب شرب مردم عزیز با مشکلات عدیده ای روبرو وتعداد زیادی ازروستاهای این شهرستان با هزینه های گزاف با تانکرهای آبرسانی آب خود را تامین می نمایند.
آیادرچنین شرایطی جایزهست که بیش از 90 درصد روان آبهای حوزه آبریز فسا ازمنطقه خارج وشاهد آسیبهای جدی دربخش کشاورزی و بیکاری ومهاجرت روستائیان به شهرها باشیم؟
لذا با توجه به شرایط خاص سیاسی اجتماعی واقتصادی شهرستان نیازبه دوراندشی خردمندانه ومطالعه وبازنگری کارشناسانه ازحوزه آبریزدرمحدوده شهرستان می باشد تا ضمن اجرای طرحهای بهره وری اصولی ازمنابع آبهای زیز زمینی مخصوصا دربخش کشاورزی سرمایه گذاری لازم درجهت بهبود و تغذیه سفره های زیرزمینی را دنبال کرد.

 مهمترین واساسی ترین راهکاربرای بهبودسفره های آب زیرزمینی سرمایه گذاری کلان دراجرای طرحهای آبخیزداری و آبخوان داری میباشد.تا بتوان نزولات ناشی ازبارندگی درحوزه آبریزهرمنطقه ذخیره وسفره های آبهای زیرزمینی را تغذیه و امید و نشاط را برای کشاورزان زحمتکش وشهروندان عزیزبه ارمغان آورد.


نام:                       

پست الکترونیک: 
نظر شما:  

نظر سنجی

به نظر شما حقوق ۲۴ میلیونی برای مدیران حال حاضر کشور عادلانه است؟
بله،حقشان است
خیر،خیانت است